Vertaaltools

Welke digitale vertaalhulpmiddelen zijn er op de markt?

[document-ikoon]

Wat zijn vertaaltools?

Welke vertaaltools zijn er?

Wat zijn de voor- en nadelen van vertaaltools?

Hoe kies je een geschikte vertaaltool?


Wat zijn vertaaltools?


Vertaaltools zijn digitale hulpmiddelen voor de vertaler. Het gaat hierbij om software die in de meeste gevallen specifiek voor vertalers is gemaakt, zodat zij of hij effectiever en efficiënter kan werken.


Welke vertaaltools zijn er?

 
We kunnen de volgende vertaaltools onderscheiden:

 
Digitale woordenboeken

Veel bekende papieren (vertaal)woordenboeken zijn tegenwoordig ook beschikbaar op cd-rom. Een beperkt aantal naslagwerken is uitsluitend op cd-rom beschikbaar.

Enkele bekende uitgeverijen van digitale woordenboeken zijn:

  • Van Dale (o.a. vertaalwoordenboeken en de ‘dikke Van Dale’ )
  • Kluwer ('Juridisch Lexicon' en 'Terminologie Financieel Management'; zoek op 'woordenboeken')
  • Uitgeverij Het Spectrum (Prisma pocketwoordenboeken) 

Zie ook 'Weblinks' in het menu hiernaast.


On-line woordenboeken


Op internet wemelt het van de woordenboeken, termenlijsten en glossaria. Sommige zijn gratis en vrij toegankelijk, andere vereisen een abonnement.
 

On-line woordenboeken, termenlijsten en glossaria zijn als volgt te vinden:

  • Via een zoekmachine zoals Google. Als je Nederlandse termen zoekt, tik je behalve de term die je zoekt ook ‘woordenlijst’, ‘begrippenlijst’ of ‘termenlijst’ in. Als je bijvoorbeeld Engelse termen zoekt, tik je ook ‘glossary’ of ‘terms’ in. Dit leidt je vaak direct naar een hele lijst aan bronnen.
  • In de vakbladen van beroepsverenigingen vind je soms tips voor geschikte bronnen.
  • Houd Vertaalweb in de gaten!

Een paar voorbeelden van ‘verzamelsites’ met nuttige woordenboeken:

Enkele bekende betaalde on-line woordenboeken: 

Zie ook 'Weblinks' in het menu hiernaast.


Terminologiebeheerprogramma’s


Je kunt de termen uit je eigen vertaalpraktijk natuurlijk in een eenvoudig Word-document plaatsen. Er zijn echter ook professionele terminologiebeheerprogramma’s die veel meer mogelijkheden bieden.

Enkele bekende terminologiebeheerprogramma’s zijn:

De meeste vertaalgeheugens hebben geïntegreerde, maar ook los verkrijgbare terminologiebeheerprogramma’s.

Zie ook 'Weblinks' in het menu hiernaast.


Vertaalgeheugens

Vertaalgeheugens zijn geavanceerde programma’s waarmee je optimaal gebruik kunt maken van eerder gemaakte, digitaal beschikbare vertalingen. De programma’s analyseren bronteksten en geven interactief vertaaloplossingen voor formuleringen die ooit eerder vertaald zijn. Voorwaarde voor efficiënt en effectief gebruik van vertaalgeheugens is dat er voldoende herhaling van woorden, uitdrukkingen en formuleringen in de diverse bronteksten zit.

De bekendste producenten van vertaalgeheugens zijn:

Zie ook 'Weblinks' in het menu hiernaast.


Systemen voor machinaal vertalen

De meeste vertalers kijken neer op machinaal vertalen. Dat is grotendeels ook wel terecht. Toch is het goed om als vertaler op de hoogte te blijven van de ontwikkelingen op dit gebied. Deze machines zouden in de toekomst wel eens geduchte concurrenten kunnen worden.

Enkele bekende voorbeelden van systemen voor machinaal vertalen:

Spraakherkenningssoftware

Spraakherkenningssoftware stelt je in staat vertalingen direct in je computer te dicteren en opdrachten met spraak in plaats van toetsenbord of muis te besturen. Vooral voor mensen die gevoelig zijn voor RSI is dat bijzonder nuttig. Heel ervaren gebruikers kunnen ook flinke tijdwinst (en dus een grotere omzet) boeken. 

De twee bekendste pakketten zijn:

Advance Voice Technology is de belangrijkste gespecialiseerde distributeur van Nederlandstalige spraakherkenningssoftware. Op de site van dit bedrijf vind je ook beschrijvingen van de voordelen en toepassingsmogelijkheden van spraakherkenning.


Wat zijn de voor- en nadelen van vertaaltools?

Digitale hulpmiddelen voor vertalers kennen een aantal voor- en nadelen.

Enkele voordelen:

  • Ze zijn handig. Als je zit te vertalen, heb je de digitale hulpmiddelen altijd bij de hand. Ze staan immers op je belangrijkste werkinstrument: je computer. Hierdoor hoef je niet telkens naar een papieren woordenboek te reiken. Bovendien liggen de woordenboeken niet in de weg.
  • Digitale hulpmiddelen zijn doorgaans snel. Je hoeft niet te zoeken of te bladeren. Hiervoor gebruik je de zoekkracht van je computer. Je hebt vaak ook het voordeel van snelle 'links' naar gerelateerde woorden.
  • Ze zijn compact. Digitale hulpmiddelen vergen weinig 'opbergruimte' in je werkruimte. Je hebt alleen een computer met voldoende geheugen en 'trekkracht' nodig.
  • Ze bieden mogelijkheden tot kopiëren van woorden en betekenissen. Deze kun je vervolgens gemakkelijk en snel in je eigen tekst plakken.

Enkele nadelen:

  • Ze vergen veel klikken. Als gevoelig bent voor veel muiswerk, vormen digitale woordenboeken een extra belasting.
  • Je heb niet altijd overzicht. Een van de voordelen van een papieren woordenboek is dat je in een oogopslag ziet welke woorden in de buurt van het zoekwoord staan. Die andere woorden geven je vaak nieuwe ideeën.
  • Digitale woordenboeken zijn onlosmakelijk gekoppeld aan je computer. Als je ven snel iets wilt opzoeken, moet je altijd je computer bij de hand en standby hebben.  

Hoe kies je een geschikte vertaaltool?

Ben je van plan een vertaaltool aan te schaffen? Wellicht kunnen de volgende adviezen je helpen een goede keuze te maken. 

  • Overleg met collega-vertalers die een of meer vertaaltools gebruiken. Zij kunnen je waarschijnlijk vertellen of het voor jou nut heeft het product aan te schaffen. Dit houdt namelijk mede verband met het soort vertaalwerk dat je doet.
  • Kijk in de archieven van vertalersfora of er in het verleden discussies zijn gevoerd over de voor- en nadelen van bepaalde vertaaltools. Deze kunnen de basis vormen voor je persoonlijk vergelijkend onderzoek.
  • Woon (vertalers)bijeenkomsten bij die in het teken staan van vertaaltools. Je kunt dan 'hands-on' ervaren hoe de hulpmiddelen werken.
  • Als het om vertaalgeheugens gaat: probeer een afspraak te maken met een of meer vertalers die met dit soort hulpmiddelen werken. Je zou bijvoorbeeld een dag met iemand kunnen meedraaien om te zien of vertaalgeheugens geschikt en rendabel zijn voor het soort werk dat jij doet.


 

 

 

 

 

 

 

Reacties

Er zijn nog geen reacties.

Geef hier uw reactie!

Als u eerst inlogt, hoeft u niet telkens uw naam, e-mailadres en de captcha (spampreventietest) in te vullen.

De redactie behoudt zich het recht voor reacties te bewerken of te verwijderen.

[logo Vertaalweb]

ZOEKEN

zoeken

Gerelateerd

© 2014 Vertaalweb